Sezon rozpocznie koncert z udziałem Grzegorza Turnaua, jednego z najbardziej rozpoznawalnych polskich artystów sceny poetyckiej i piosenki autorskiej, którego twórczość łączy elementy jazzu, muzyki klasycznej i poezji śpiewanej. Turnau powróci do Tychów 13 września, by zaprezentować publiczności projekt Kiedyś nadejdzie taki dzień. Na pierwszy plan wyjdą tego wieczoru piękne melodie, zarówno te, które publiczność doskonale zna z największych przebojów artysty (m.in. Między ciszą a ciszą, Bracka, Cichosza), jak i te, które pozostawały niesłusznie w cieniu.

Podczas listopadowej odsłony AUKSO MODERN w tyskiej Mediatece zagra Kuba Więcek — urodzony w Rybniku, wykształcony w Amsterdamie i Kopenhadze saksofonista i kompozytor, jedna z najbardziej charakterystycznych postaci młodego polskiego jazzu. W programie koncertu usłyszymy dzieło skomponowane przez Więcka na saksofon, elektronikę i orkiestrę smyczkową AUKSO. Utwór, w którym artysta eksperymentuje z beatami, piosenkami, muzyką klasyczną i improwizacją, miał swoje prawykonanie na festiwalu Auksodrone w 2022 roku i ponownie zabrzmi w tyskiej Mediatece 8 listopada.

W grudniu z AUKSO wystąpi Miłosz Pękala — jeden z najbardziej fascynujących perkusistów, wybitny muzyk i kompozytor. W 2023 na zamówienie festiwalu Auksodrone Pękala przygotował utwór o wszystko mówiącym tytule Muzyka na smyczki, perkusję i urządzenia elektroniczne. Kompozycja składa się z sześciu ogniw, w których solista kolejno eksploruje instrumentarium perkusyjne od wibrafonu i marimby, przez zestaw multiperkusyjny, złożony z membranofonów i idiofonów o nieokreślonej wysokości dźwięku, po hand pan i anklungi. Bezpośrednią inspiracją estetyczną przyświecającą kompozytorowi był świat gier komputerowych jego dzieciństwa (lata 80.) oraz muzyka perkusyjna i elektroniczna Iannisa Xenakisa. Rewelacyjne studium bębnów, talerzy, werbli, tom-tomów, płytek metalowych i drewnianych oraz udzielających się słuchaczom dobrych wibracji! Miłosz Pękala wystąpi w Mediatece 6 grudnia, warto więc już teraz zaopatrzyć się w Mikołajkowy prezent gwarantujący pełnię doznań artystycznych.

Bilety na koncerty AUKSO można kupić na stronie Ticketmaster.pl, ze szczegółowym programem można zapoznać się na stronie www.aukso.pl

Agnieszka Lakner

W Tychach tego dnia odbędą się trzy spotkania warsztatowe adresowane do różnych grup odbiorców, a na zakończenie zaprezentowany zostanie spektakl mistrzowski w wykonaniu doskonale znanej tyskiej publiczności Agnieszki Przepiórskiej.

Już o godzinie 13.00 na Scenie Kameralnej w Pasażu Kultury Andromeda odbędą się teatralno-muzyczne warsztaty dla dzieci w wieku 6 do 12 lat – „Nuty w teatrze”. To okazja, by wyruszyć w muzyczną podróż po scenach świata, w której śpiew, gra na instrumentach i taniec łączą się z elementami improwizacji i gry aktorskiej. Zajęcia poprowadzą pedagożki Alina Adamczyk i Aleksandra Konieczny, które na co dzień łączą teatr z muzykoterapią.

Również o godzinie 13.00, w Pokoju Edukacji Twórczej (mieszczącym się w siedzibie teatru przy ulicy Hlonda 1) rozpocznie się „Teatr uważności” – warsztaty wytchnieniowe dla dorosłych. Przez dwie godziny uczestnicy będą badać język ciała i sztukę improwizacji, tworząc mikro-etiudy ruchowe, a przy tym ucząc się uważności wobec własnych reakcji. Spotkanie poprowadzi Aniela Kokosza – tancerka i choreoterapeutka, działająca na pograniczu tańca, sztuk performatywnych i nauk o ciele.

Popołudnie z kolei należeć będzie do rodzin z najmłodszymi dziećmi. O godzinie 16.00 w Pokoju Edukacji Twórczej rozpocznie się koncert Sztuka relaksu w wykonaniu Magdaleny Szerugi – gitarzystki i muzykoterapeutki. Wydarzenie skierowane jest do dzieci w wieku od 2 do 5 lat oraz ich opiekunów. Kameralny koncert, wzbogacony o brzmienia mis tybetańskich, dopełni część interaktywna – kącik relaksu z elementami sensorycznymi, który stanie się miejscem wspólnej improwizacji (przy filiżance dobrej herbaty).

Udział w warsztatach jest bezpłatny, jednak ze względu na ograniczoną liczbę miejsc obowiązują wcześniejsze zapisy (szczegółowe informacje na stronie internetowej teatru).

Punktem kulminacyjnym inauguracji sezonu artystycznego w Teatrze Małym będzie spektakl mistrzowski – Nazywam się Anna Walentynowicz. O godzinie 18.00 na dużej scenie teatru wystąpi Agnieszka Przepiórska w przedstawieniu będącym produkcją Teatru Łaźnia Nowa i Domu Spotkań z Historią. To opowieść o jednej z najważniejszych postaci polskiej historii powojennej – robotnicy ze Stoczni Gdańskiej, współzałożycielce Wolnych Związków Zawodowych, kobiecie nieugiętej, a jednocześnie mierzącej się przez całe życie z poczuciem osamotnienia.

Spektakl nie jest jedynie rekonstrukcją biografii, lecz także próbą ukazania, z jaką siłą i determinacją Walentynowicz walczyła o swoje miejsce w świecie, który przez dekady zdominowany był przez męskie narracje i hierarchie. Przepiórska tworzy portret bohaterki, w którym hart ducha miesza się z kruchością, a legenda „matki Solidarności” ukazana jest od strony prywatnych pytań i wątpliwości. To teatr żywy, intensywny, pulsujący emocjami. Nieprzypadkowo spektakl prezentowany jest na inaugurację, bo jego tematyka doskonale koresponduje z motywem przewodnim nadchodzącego sezonu, którym będzie „kobiecość” i jej różne oblicza.

Marcin Stachoń

Program:

13.00–14.30 | Scena Kameralna, Pasaż Kultury Andromeda
Nuty w teatrze – teatralno-muzyczne warsztaty dla dzieci (6–12 lat)
Interaktywne zajęcia, podczas których muzyka staje się teatrem. Uczestnicy będą śpiewać, grać na instrumentach, tańczyć i tworzyć własne etiudy sceniczne.
Czas trwania: 1,5 godz.
Prowadzące: Alina Adamczyk i Aleksandra Konieczny (EduMuzArte)
Wstęp wolny, obowiązują zapisy (tel. 32 227 20 67, 667 772 112, e-mail: joanna.piwowar@teatrmaly.tychy.pl

13.00–15.00 | Pokój Edukacji Twórczej, Teatr Mały
Tatr uważności – warsztaty wytchnieniowe dla dorosłych (od 16 lat)
Teatralne laboratorium skupione na języku ciała, improwizacji i uważnej obecności. Uczestnicy wezmą udział w praktyce ruchowej z wykorzystaniem kokonów sensorycznych INTIBAG.
Czas trwania: 2 godz.
Prowadząca: Aniela Kokosza – tancerka, choreografka, choreoterapeutka
Wstęp wolny, obowiązują zapisy
Maks. uczestników: 15 osób

16.00–17.00 | Pokój Edukacji Twórczej, Teatr Mały
Sztuka relaksu – koncert i wydarzenie sensoryczne dla rodzin z dziećmi (2–5 lat)
Kameralny spektakl dla zmysłów z muzyką na żywo i dźwiękami mis tybetańskich. Po koncercie – strefa relaksacyjna z rekwizytami sensorycznymi i wspólna improwizacja przy herbacie.
Czas trwania: ok. 30 min koncert + 30 min strefy sensorycznej
Prowadząca: Magdalena Szeruga – gitarzystka
Wstęp wolny, obowiązują zapisy
Maks. uczestników: 15 rodzin

18.00 | Scena Teatru Małego
Nazywam się Anna Walentynowicz, reż. Anna Gryszkówna – spektakl (Dom Spotkań z Historią)
Poruszający spekatkl w wykonaniu Agnieszki Przepiórskiej, oparty na książce „Walentynowicz. Anna szuka raju” Doroty Karaś i Marka Sterlingowa. Opowieść o robotnicy Stoczni Gdańskiej, współzałożycielce Wolnych Związków Zawodowych i ikonie „Solidarności”.
Bilety: 30 zł
Rezerwacje i sprzedaż: kasa oraz strona internetowa Teatru Małego

Wstęp na wszystkie warsztaty i wydarzenia towarzyszące jest bezpłatny, obowiązują jednak wcześniejsze zapisy (tel. 32 227 20 67, 667 772 112, e-mail: joanna.piwowar@teatrmaly.tychy.pl

Organizatorem Nocy Teatrów GZM jest Górnośląsko-Zagłębiowska Metropolia

Cały program 15. Nocy Teatrów GZM dostępny jest na stronie internetowej: www.nocteatrowgzm.pl

Piętnastego września w Miejskiej Galerii Sztuki OBOK będzie miała miejsce premiera nowego cyklicznego wydarzenia pod tajemniczą nazwą „Żywa biblioteka”. Opowiedz nam coś więcej o tej inicjatywie, podobno w innych miastach już się odbywa?

„Żywa biblioteka” powstała w 2000 roku w Danii z inicjatywy grupy młodzieżowej Stop the Violence podczas festiwalu Roskilde. Wydarzenie miało na celu przeciwdziałanie przemocy i uprzedzeniom poprzez otwarty dialog między czytelnikiem a „żywą książką”, czyli osobą reprezentującą marginalizowaną grupę społeczną lub taką, której w obiegowej opinii przyporządkowuje się jakiś stereotyp. W 2003 roku projekt został wdrożony w ramach programu Rady Europy, stał się narzędziem edukacji praw człowieka oraz budowania spójności społecznej. „Żywa biblioteka” zaczęła być realizowana w wielu krajach europejskich i poza nimi. Wydarzenie przypomina tradycyjną bibliotekę, istnieje katalog dostępnych „tytułów”, ale zamiast książek można „wypożyczyć” ludzką historię. „Czytacze” przez około trzydzieści minut rozmawiają z „żywą książką”, zadają pytania i mogą lepiej zrozumieć czyjeś doświadczenia. W Polsce już od 2007 roku metoda ta jest wykorzystywana w inicjatywach edukacyjnych i społecznych. „Żywa biblioteka” traktowana jest jako narzędzie edukacji antydyskryminacyjnej. Podglądając m.in. rozwój inicjatywy w Katowicach, zamarzyłem, żeby zostać jej organizatorem w naszym mieście.

Jesteś społecznikiem, autorem sześciu książek. Co w kontekście własnych obserwacji i doświadczeń zainspirowało Cię do zorganizowania „Żywej biblioteki” w Tychach?

Od lat jestem blisko ludzi i widzę, jak często rządzą nami stereotypy. Widziałem, jak łatwo przykleić komuś etykietę, a jak trudno naprawdę go posłuchać. Uważam, że mamy ogromne zapotrzebowanie na dialog i lekarze powinni go masowo przepisywać podczas każdej wizyty. Chciałem stworzyć przestrzeń, w której mieszkańcy mogą spotkać człowieka takim, jakim jest – bez filtrów, bez uprzedzeń. W mojej działalności oraz w pisaniu zawsze szukam tego, co ma szansę łączyć. „Żywa biblioteka” to właśnie takie mosty – rozmowy, które mają siłę zmieniać nas samych i nasze miasto. Zwłaszcza że Tychy wciąż opornie uczą się tolerancji, co pokazała ostatnia agresywna postawa części mieszkańców wobec Dnia Równości.

Skoro „Żywa biblioteka”, to spotkania z ludźmi doświadczającymi różnego rodzaju wykluczeń, kogo zaprosisz do nas?

Wśród naszych „żywych książek” będą: osoba z niepełnosprawnością ruchu, osoba z dziecięcym porażeniem mózgowym, seniorka, górniczka, aktywistka prozwierzęca, weganka, osoba aro-ace, matka dziecka z niepełnosprawnością intelektualną, aktor z kryminalną przeszłością oraz wytatuowany społecznik.

A czy istnieje jakiś regulamin „żywej”? Podstawowe zasady „wypożyczania”?

Tak. Rozmowa trwa zwykle około trzydziestu minut i ma charakter prywatny – nie nagrywamy, nie oceniamy, nie powtarzamy dalej usłyszanych historii. Można pytać o wszystko, ale w sposób taktowny i pełen zrozumienia. Zarówno czytelnik, jak i „książka” mogą w każdej chwili zakończyć spotkanie. Cała idea polega na tym, by nie patrzeć na „okładkę”, lecz wsłuchać się w prawdziwą opowieść drugiego człowieka.

Jakiego długoterminowego efektu spodziewasz się po wdrożeniu tego cyklu do Tychów?

Długoterminowym efektem powinno być budowanie większej otwartości, empatii i wzajemnego zrozumienia między mieszkańcami. Marzy mi się, żeby Tychy były miejscem, w którym dialog staje się naturalną częścią życia społecznego, a różnorodność siłą, nie powodem do podziałów. Obiecuję aplikować dwie edycje „żywej” w ciągu roku jako dawki przypominające.

Dziękuję za rozmowę.

Do „Żywej biblioteki” zapraszamy 15 września 2025 od 15.30 do 20.00 w Miejskiej Galerii Sztuki OBOK.

rozmawiała Dominika Porwit

Link do wydarzenia znajduje się TUTAJ

Z nieukrywaną radością ogłaszamy:
Jury w składzie: Paweł Chowaniec (Antyradio), Janusz Borzucki (Dżem), Robert “Kazon” Kazanowski (Nocny Kochanek) oraz Piotr Kumor (MCK Tychy), zdecydowało, że Nagroda Prezydenta Miasta Tychy w wysokości 7000 zł brutto i zaproszenie na przyszłoroczny Festiwal Rocka na Plaży trafia do zespołu BATNA!

To były wyjątkowe chwile na scenie Rocka na Plaży – emocje i energia, której nie da się podrobić! Ta atmosfera zostanie na długo z nami, ale i tymi, którzy rywalizowali ze sobą na wielkiej scenie.

Wielkie gratulacje dla zwycięzców konkursu. Widzimy się za rok na tej samej scenie!

Fotorelacja z wydarzenia dostępna jest na facebookowym profilu Miejskiego Centrum Kultury w Tychach.

Fot. M. Janusiński

Do których osób zasłużonych w świecie tyskiej kultury trafią w tym roku nagrody Prezydenta Miasta?
Przekonamy się o tym 12 września podczas Tyskiej Gali Kultury, która jest świętem twórców, animatorów i działaczy, którzy swoją pracą i pasją przyczyniają się do rozwoju życia artystycznego w Tychach. Oprócz dotychczas przyjętych kategorii, za które można otrzymać nagrodę (twórczość artystyczna, upowszechnianie kultury, ochrona dóbr kultury) Prezydent Tychów od 2022 roku przyznaje tytuł „Tyskiego Mecenasa Kultury” osobom, które w szczególny sposób promują miasto Tychy poprzez własny dorobek artystyczny o szczególnym znaczeniu w wymiarze ponadlokalnym. Dodatkowo, w tym roku po raz pierwszy przyznany zostanie tytuł „Tyskiego Mecenasa Kultury”. Tytuł może być przyznany osobom prywatnym, firmom, instytucjom publicznym lub innym podmiotom za działania na rzecz twórców, organizacji artystycznych i kulturalnych, instytucji kultury, a także przedsięwzięć związanych z kulturą i sztuką w Tychach.

Nagrody prezydenta Tychów w dziedzinie kultury i sportu wręczane są od roku 1996. Wśród nagrodzonych w dziedzinie kultury znajdują się między innymi: Maria Lipok-Bierwiaczonek, AUKSO Orkiestra Kameralna, Stanisław Mazuś, Ireneusz Krosny, Michał Litkiw, Tomasz Wenklar, Sebastian Riedel, zespół Dżem. Nagrodę ambasadora miasta Tychy, przyznawaną od 2022 roku otrzymało AUKSO – Orkiestra Kameralna Miasta Tychy pod dyrekcją Marka Mosia, Mateusz Krzyżowski (2023 r.) i Michał Czachowski (2024 r.)

W 2024 roku laureatami Nagrody Prezydenta Miasta Tychy w dziedzinie kultury zostali:
Michał Brożek – dyrygent, kompozytor organista, nauczyciel, absolwent Akademii Muzycznej im. Karola Szymanowskiego w Katowicach.
Agnieszka Łapka – malarka, autorka tekstów, grafik, wokalistka.
Izabela Wądołowska – graficzka, kostiumolożka, scenografka, muralistka, malarka, projektantka, kuratorka wystaw artystycznych.
Nagrodę Tyskiego Ambasadora Kultury, przyznawaną od 2022 roku, otrzymał Michał Czachowski – gitarzysta flamenco, producent muzyczny, wydawca, inżynier dźwięku, grafik, publicysta, wykładowca, doktorant Akademii Muzycznej w Krakowie, architekt.

W tym roku zgodnie z regulaminem do Urzędu Miasta zostało zgłoszonych 31 kandydatów. Po szczegółowej analizie wniosków, powołana przez prezydenta komisja rekomendowała laureatów. Kim są? Przekonamy się już wkrótce.

Tyska Gala Kultury odbywać się będzie w tyskiej Mediatece w piątek 12 września o godz. 18.00. W części artystycznej wystąpi AUKSO – Orkiestra Kamaeralna Miasta Tychy pod dyrekcją Marka Mosia oraz Grzegorz Turnau. Koncert ten jest dostępny dla wszystkich zainteresowanych, ponieważ rozpoczyna on sezon artystyczny AUKSO w dniu 13 września.

Więcej o koncercie można przeczytać TUTAJ

Jezioro rozkołysał także Port Pieśni Pracy. Wiele się działo, a przeczytać o tym możecie na stronie 8. Teraz czas przyjrzeć się, co przed nami.

W tym numerze obszernie piszemy o tym, co przygotowały na najbliższe miesiące Orkiestra AUKSO i Teatr Mały. Trzynasty września nie będzie na pewno dniem pechowym, bo po pierwsze to sobota, a po drugie, obydwie te instytucje z rozmachem wkraczają tego dnia w nowy sezon artystyczny. Teatr Mały włączy się po raz kolejny w Noc Teatrów Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii. Zwieńczeniem tego wieczoru będzie spektakl mistrzowski Nazywam się Anna Walentynowicz w wykonaniu Agnieszki Przepiórskiej. Zachęcamy oczywiście, by spędzić ten wieczór w Tychach (patrz strona 7), ale na wszelki wypadek podpowiadamy też, co dzieje się w innych teatrach na terenie Metropolii (strona 9).
W tym samym czasie miłośnicy muzyki będą mogli zasiąść na widowni w Mediatece i wsłuchać się we wspólny koncert AUKSO i Grzegorza Turnaua. Taki będzie 13 września. Za pechowe można uznać jedynie to, że nie da się być w dwóch miejscach jednocześnie.
W przeddzień tych wydarzeń również będzie emocjonująco – podczas Tyskiej Gali Kultury poznamy tegorocznych laureatów Nagród Prezydenta Miasta Tychy w dziedzinie kultury. W następnym numerze przedstawimy ich sylwetki. Zostanie też przyznana zupełnie nowa nagroda – więcej piszemy obok.
Z okazji 50. rocznicy uruchomienia w Tychach produkcji Fiata 126p, Muzeum Miejskie zaprasza we wrześniu na wystawę, która opowie o znaczeniu malucha dla naszego miasta – warto sięgnąć pamięcią do czasów, gdy był obiektem on pożądania i dumą Tychów. Polecamy gorąco tę sentymentalną podróż.

Sylwia Witman

Wydawca: Miejskie Centrum Kultury w Tychach, ul. Bohaterów Warszawy 26, 43-100 Tychy, tel. 32 438 20 61, e-mail: redakcja@mck.tychy.pl
Redaktor naczelna: Sylwia Witman, e-mail: ramykultury@kultura.tychy.pl
Zespół: Daria Gawrońska, Agnieszka Lakner, Małgorzata Król, Justyna Stolfik-Binda
Korekta: Agnieszka Tabor
Layout: Aleksandra Krupa i Bartek Witański Blank Studio, Marcin Kasperek KlarStudio
Skład i łamanie: Marcin Kasperek KlarStudio
Druk: Drukarnia AAPrint, Mikołów Nakład: 3000 egz.
Foto na okładce: NAU Impresariat artystyczny

Miesięcznik znaleźć można we wszystkich instytucjach kultury, młodzieżowych domach kultury, klubach osiedlowych, urzędach, Gemini Park Tychy oraz wybranych restauracjach. Szczegółowa lista punktów dystrybucji znajduje się TUTAJ.
Poniżej prezentujemy również dotychczasowe wydania „Ram Kultury” w wersji online:

Ramy Kultury nr 45
Ramy Kultury nr 44
Ramy Kultury nr 43
Ramy Kultury nr 42
Ramy Kultury nr 41
Ramy Kultury nr 40
Ramy Kultury nr 39
Ramy Kultury nr 38
Ramy Kultury nr 37
Ramy Kultury nr 36
Ramy Kultury nr 35
Ramy Kultury nr 34
Ramy Kultury nr 33
Ramy Kultury nr 32
Ramy Kultury nr 31
Ramy Kultury nr 30
Ramy Kultury nr 29
Ramy Kultury nr 28
Ramy Kultury nr 27
Ramy Kultury nr 26
Ramy Kultury nr 25
Ramy Kultury nr 24
Ramy Kultury nr 23
Ramy Kultury nr 22
Ramy Kultury nr 21
Ramy Kultury nr 20
Ramy Kultury nr 19
Ramy Kultury nr 18
Ramy Kultury nr 17
Ramy Kultury nr 16
Ramy Kultury nr 15
Ramy Kultury nr 14
Ramy Kultury nr 13
Ramy Kultury nr 12
Ramy Kultury nr 11
Ramy Kultury nr 10
Ramy Kultury nr 9
Ramy Kultury nr 8
Ramy Kultury nr 7
Ramy Kultury nr 6
Ramy Kultury nr 5
Ramy Kultury nr 4
Ramy Kultury nr 3
Ramy Kultury nr 2
Ramy Kultury nr 1

fot. Oliwia Dopierała

We wrześniu odbędzie się kolejna, wyjazdowa edycja Konkursowego Pleneru Malarskiego!

Klub Wilkowyje MCK rusza z zapisami do XXXIII edycji Konkursowego Pleneru Malarskiego dla Malarzy Nieprofesjonalnych 2025. Tegoroczna edycja ma charakter wyjazdowy i odbędzie się w dniach od 12 do 14 września 2025 r. w Górach Sowich. Temat przewodni to „Krajobraz zapisany pędzlem – impresje z Gór Sowich”.
Aby zgłosić swój udział należy wypełnić i dostarczyć do Organizatora kartę zgłoszenia dostępną do pobrania poniżej.

Planowany wyjazd odbędzie się piątek w okolicach porannych, powrót natomiast w niedzielę popołudniu.
Wpłata – 400 zł obejmuje 2 noclegi w pokojach wieloosobowych (2 i 3 os.), 3 obiadokolacje, warsztaty artystyczne, transport z Miejskiego Centrum Kultury w Tychach tam i z powrotem, 2 blejtramy 50 x 60 oraz konsultacje z koordynatorem pleneru.

Więcej informacji w regulaminie i pod numerem tel.: 691 770 344
Zapisy od 25 sierpnia – poniedziałek od godz. 10.00 mailowo na klub@mck.tychy.pl
Liczba miejsc ograniczona, decyduje kolejność zgłoszeń.

2025 Karta zgłoszenia Plener2025 Regulamin pleneru

Klub Wilkowyje MCK
tel.: 691 770 344
klub@mck.tychy.pl